Σκολίωση στα παιδιά, τι να προσέχουμε

May 27, 2014 Uncategorized

Πολλές φορές γίνεται αντικείμενο συζήτησης ο τρόπος αντιμετώπισης σκελετικών αλλαγών κατά τη διάρκεια της παιδικής ηλικίας. Συχνά συναντάμε μικρές δομικές αποκλίσεις χωρίς ουσιαστικά κλινική σημασία. Ας δούμε όμως τα πραγματα από την αρχή.

Ήδη από τα πρώτα βήματα της ύπαρξής μας, από το στάδιο του εμβρύου, διαφοροποιούνται οι ιστοί στο σώμα μας σε διαφορετικά συστήματα, μυοσκελετικό, νευρικό, καρδιαγγειακό κλπ.

Ένα τέτοιο σύστημα ιδιαίτερης σημασίας είναι και ο σκελετός του ανθρώπου. Τα πρώτα στάδια των οστών δεν έχουν τη μορφή και σύσταση των οστών του ενήλικου ατόμου, αλλά αποτελούνται από πιο μαλακό ιστό, που με την ανάπτυξη αυξάνεται και οστεοποιείται.

Τις περισσότερες φορές αυτή η ανάπτυξη συντελείται δυσανάλογα, μεταξύ της δεξιάς και αριστερής πλευράς του σώματος. Έτσι συναντάμε συχνά για παράδειγμα μικρές διαφορές στο μέγεθος των χεριών ή ποδιών του ίδιου ατόμου. Σε αυτήν την αρχή στηρίζεται ένα μέρος της παιδικής σκολίωσης. Η λέξη σκολίωση προέρχεται από τη λέξη <<σκώληκας>> και πρόκειται για μια τρισδιάστατη παραμόρφωση της σπονδυλικής στήλης, πλάγια και σε στροφή.

Με ειδικές μεθόδους είναι δυνατή και η ακριβής μέτρηση της σκολίωσης. Ανάλογα με το βαθμό απόκλισης πρέπει να ληφθούν και τα κατάλληλα μέτρα. Σκολίωση κάτω των 20 μοιρών δεν χρειάζεται συνήθως θεραπεία.

Οι κυριότερες μορφές παιδικής σκολίωσης είναι η ιδιοπαθής, που είναι η συχνότερη χωρίς εμφανή αιτία, η συγγενής, όταν τα παιδιά γεννιούνται με παραμόρφωση στους σπονδύλους και η σκολίωση λόγων νευρομυικών παθήσεων.

Βέβαια στην πρώιμη παιδική ηλικία, δεν παίζει τόσο μεγάλο ρόλο μία μεμονωμένη μέτρηση, αλλά η συγκριτική μέτρηση της σκολίωσης κατά την ανάπτυξη του παιδιού, για παράδειγμα ανά χρόνο. Η καλή κλινική παρατήρηση και εξέταση αρκεί συνήθως για την καταγραφή της πορείας, χωρίς να χρειάζεται συχνός ακτινολογικός έλεγχος.

Από την άλλη πλευρά δεν παρατηρούνται πάντα κλινικά συμπτώματα, όπως πόνος ή δυσκαμψία, σε ελαφράς μορφής σκολίωση. Συχνά είναι αποτέλεσμα μιας εξέτασης στα πλαίσια της παρατήρησης της παιδικής ανάπτυξης.

Ιδιαίτερα όταν η σκολίωση γίνεται συμπτωματική, τότε πρέπει να δώσουμε ιδιαίτερη προσοχή σε όλο το μυοσκελετικό σύστημα του παιδικού σώματος.

Έτσι συχνά παρατηρούμε ένα συνδυασμό με ανισοσκελία, δηλαδή διαφορά στο μήκος των κάτω άκρων, με άνιση κατανομή του βάρους μεταξύ δεξιού και και αριστερού ποδιού. Επίσης δυσαναλογία στην ανατομία των ώμων, ή της άρθρωσης του ισχίου, όπως στην περίπτωση δυσπλασίας, μπορούν να εμφανίζονται παράλληλα.

Η συμβουλευτική στους γονείς για τα συμπτώματα και τα μέτρα πρόληψης είναι πολύ σημαντική. Μόνο σε μεγάλου βαθμού σκολίωση ή σε ραγδαία επιδείνωση συνίσταται η χρήση ειδικού κηδεμόνα, ή ακόμα και χειρουργικής παρέμβασης.

Το μεγαλύτερο βάρος στην πρόληψη και θεραπεία το δίνουμε στην λειτουργική επαναφορά του σκελετού στη μυοσκελετική ισορροπία. Επειδή ο παιδικός σκελετός είναι ακόμα εύπλαστος μπορεί για παράδειγμα η ενδυνάμωση των ραχιαίων μυών να συμβάλλει πολύ στην αποκατάσταση. Η συμμετοχή του παιδιού σε αθλητικές δραστηριότητες είναι εξίσου σημαντική, εφόσον συνήθως καλύπτεται έτσι μια πολυδιάστατη κίνηση του σώματος, συμβάλλοντας στην ισορροπημένη φόρτιση στου στηρικτικού μηχανισμού, πέρα από την ικανοποίηση του παιδιού, μέσα από την αναγνώριση των προσωπικών δυνατοτήτων και την κοινωνική συναναστροφή με συνομήλικα άτομα.

 

Δρ. Λουκάς Κωνσταντίνου
Ορθοπεδικός Χειρουργός – Τραυματιολόγος – Αθλητίατρος
Ειδικός Ιατρός Επείγουσας Ιατρικής